اخبار


مقدمه

در سال‌هاي اخير با توجه به رشد جمعيت شهري، مترو‌ها در زمينه‌ي جابه جايي مسافر، از اهميت ويژه‌اي برخوردار شدند. به طوري كه طبق آمار، در پايان سال 2017 به طور متوسط روزانه 168 ميليون مسافر در 182 شهر از 56 كشور جهان، از مترو براي سفرهاي درون شهري استفاده كردند. اين در حاليست كه از سال 2000 (70%+)، 75 متروي جديد در شهرهاي مختلف جهان افتتاح شد كه اين رشد گسترده را تا حد زيادي مي‌توان به پيشرفت‌هاي  چند كشور آسيايي نسبت داد.

از اين رو، اتحاديه‌ي بين المللي حمل‌و‌نقل عمومي (UITP) براساس مجموعه‌اي از شاخص‌هاي كليدي مانند: تعداد خطوط، طول شبکه، تعداد ایستگاه ها و ظرفيت جديد ناوگان و همچنین داده‌های گسترده در حوزه‌هاي دیگر مانند مدل ساخت زیرساخت (همسطح یا گودالي( in-trench)، زیر زمینی، بالاسري)، خلاصه‌ي جامعي از آمار  متروهاي جهان گردآوري كرده است.


شبكه متروهاي جهان 2017

 



تعداد سفر

در سال 2017، تعداد كل سفر ساليانه‌ي 182 سیستم مترو 53 ميليارد و 768 میلیون سفر محاسبه شد. در شش سال اخير، تعداد سفر با مترو در سطح جهان سالانه 8. ميليارد و 716 میلیون سفر (19.5%+) رشد داشته است.
براساس تقسيمات قاره‌اي، بین سال‌هاي 2012 تا 2017 منطقه منا، بيشترين ميزان (58%+) نرخ رشد سفر مترو را داشته ‌است كه در اين ميان آسیا با (28%+) و آمریکای لاتین با (20%+) در رتبه های بعدی قرار گرفتند. آمریکای شمالی و اروپا افزایش 10 درصدی را ثبت کردند، درحالی‌که اوراسیا 3% از مسافران را از دست داد.
تحلیل دقیق تر داده های آمریکای شمالی حاكي از آن است كه رشد متوسطي كه در سطح این منطقه ديده مي‌شود، موقعيت مشابه‌اي را نشان مي‌دهد. به طوری‌که متروهای کانادا و نیویورک (در یک دامنه % 46-5) رشد قابل ملاحظه ای دارند، درحالی‌که آمار 13 متروی دیگر کاهش در تعداد مسافران را نشان می دهند.


تعداد سفر



افزايش جهاني تعداد مسافر


 

بیش از هفت مترو از 10 متروی پرجمعيت جهان در آسیا قرار دارد. در مقایسه با خلاصه‌ي آمار ارائه شده توسط UITP در سال 2015، دهلی نو به 10 گروه متروی برتر ملحق شد و جای پاریس را گرفت. پکن، شانگهای، سئول، گوانگژو، و مکزیک در این رده بندی تنزل پيدا کردند، درحالی‌که مسکو به رتبه دوم صعود كرد.

10 متروی شلوغ جهان



همچنین، تکامل تدریجی تعداد سفر با حمل‌و‌نقل عمومی در مقایسه با جمعیت نواحی شهری مربوطه مورد تحلیل قرار گرفت. اوراسیا و اروپا مناطقی هستند که بیشترین سرانه‌ي استفاده از خدمات مترو را دارا مي‌باشند. تمامی مناطق دیگر در یک سطح مشابه قرار دارند. متروها در تمامی مناطق به جز آمریکای شمالی (ثابت) و اوراسیا (نزولی) محبوبیت کسب کردند.




شهرهايي با متروي جديد

با نگاه به تاریخچه‌ي توسعه‌ي مترو مي‌توان فهميد، قبل از زمانی‌که آسیا در دهه‌ي1970 شروع به سرمایه‌گذاری گسترده در زمينه‌ي ساخت متروها کرد (نمودار زير)، هرگز چنین توسعه مستحكمي وجود نداشته است. در دهه‌ي اخیر یک موج بزرگ عمدتاً به واسطه چین و هند به‌ راه افتاده‌ که هنوز به اتمام نرسیده است. 


سرانه سفر 2015-2017 




 

 

افتتاح سيستم مترو (برحسب دهه) 1860-2017



زير ساخت

در تاریخ 31 دسامبر 2017، 182 سیستم مترو در کنار هم در یک پایگاه داده آورده شدند كه در آن 642 خط در طولي به مجموع 13903کیلومتر و 11084 ایستگاه ديده مي‌شود (به توزیع منطقه ای روی نقشه در صفحه یک توجه نماييد).
1901 کیلومتر زیرساخت جدید از ابتداي 2015 تا پایان 2017 در شبکه‌ي خدمات درآمدزا قرار گرفت. این دربرگیرنده خطوط جدیدی است که در 19 شهر با مترو جدید در چین، هند و ایران (577 کیلومتر) افتتاح شدند، همچنین اين آمار شامل خطوط جدید در شهرهايي كه قبلاً از سيستم مترو استفاده مي‌كردند(820 کیلومتر) و توسعه خطوط (504 کیلومتر) را دربر می گیرند، مي شود.



 

توسعه كلي طول خط مترو در هر منطقه (كيلومتر) 2017-2013 



در بخش متروهاي خصوصي و در مقايسه با جايگاه آن در اواخر سال 2014، شنژن به جاي مكزيكوسيتي به طولاني‌ترين 10 سيستم برتر مترو پيوست. سئول با يك پله صعود به جايگاه سوم و گوانگژو از جايگاه نهم به جايگاه هفتم ارتقا يافت. لندن، مسكو و مادريد همه در يك جايگاه پايين‌تر قرار گرفتند. در بين 10 متروی برتر جهان از لحاظ طول خطوط، بيش از شش مترو در آسيا قرار دارد.


طولاني‌ترين10 سيستم برتر مترو (كيلومتر)



 

◄ طولاني‌ترين 10سيستم برتر مترو در پايان سال 2017. اين علامت (*) بيانگر شهرهايي با چند بهره‌بردار و زيرساختي منسجم است.

639km : شانگهاي -  590Km : پكن -  466Km : سئول* -  436Km:  لندن*  -  401Km : نيويورك*  -  382Km : توكيو* -  371Km : گوانگجو  -   348Km :مسكو  –   295Km   : مادريد -  286Km : شنژن  

    

شش متروي ديگر طولي بالغ‌بر 200 كيلومتر دارند، متروي شهرهايي چون: سنگاپور (265 كيلومتر)، چونگ كينگ (260 كيلومتر)، مكزيكوسيتي (226 كيلومتر)، تهران (221 كيلومتر)، دهلي نو (220 كيلومتر)، پاريس (215 كيلومتر) و ووهان (204 كيلومتر). احتمال مي‌رود كه دهلي نو در سال 2018 در ليست 10 سيستم برتر مترو قرار گيرد.


◄ متروي شنژن به طولاني‌ترين 10 سيستم برتر مترو پيوست.


ويژگي‌هاي شبكه

متوسط طول خط در سطح جهاني 20 كيلومتر و متوسط مسير بين ايستگاه‌ها 1.25 كيلومتر است. اختلاف قابل توجه ميان طولاني‌ترين و كوتاه‌ترين خط به ترتيب 82.4 كيلومتر (خط 11 شانگهاي) و 1.8 كيلومتر (خط U55 برلين) است. ويژگي‌هاي منطقه‌اي به صورت جزئي در نمودار زير نمايش داده شده است.



اروپا منا آمريكاي لاتين آمريكاي شمالي اوراسيا آسيا- اقيانوس آرام
متوسط فاصله بين ايستگاه‌ها (متر) متوسط طول خط (كيلومتر)


 

در يك مطالعه آماري از ميان182 مترو، زير ساخت 143 مترو (85% ) مورد تجزيه‌و‌تحليل قرار گرفت. ايستگاه‌ها بر حسب شكل طراحي‌شان (زيرزميني، هم‌سطح، بالاسري و گودالي) دسته‌بندي شدند.


نمودار ساخت مترو در هر منطقه



                                    منا              آمريكاي لاتين          آسيا-اقيانوسيه      آمريكاي شمالي         اوراسيا              اروپا

ايستگاه‌هاي زيرزميني                   ايستگاه‌هاي بالاسري                  ايستگاه‌هاي هم‌سطح                    ايستگاه‌هاي گودالي  

 ◄ توزيع مدل‌هاي ساخت ايستگاه‌هاي مترو، مطابق با منطقه جهاني


وسايل نقليه‌ريلي 

در اين گزارش، UITP براي اولين بار اطلاعاتي در‌خصوص وسايل نقليه‌ي ريلي همه‌ي متروهاي جهان جمع‌آوري كرده است. واحد منتخب "واگن مترو" است، چرا كه نسبت به "قطار" يا "وسيله‌ي نقليه" امكان قياس بهتري وجود دارد. (يك قطار مي‌تواند 2 تا 12 واگن داشته باشد) 
مجموع ناوگان بهره‌برداري در سال 2017 بيش از 114.000 واگن را در بر مي‌گيرد. 

افزايش FAO

در مارس 2018، با شروع كار خط پوجيانگ در شانگهاي، طول كلّي خطوط متروي بهره‌‌‌برداري شده‌ي اتوماتيك (FAO) به نقطه‌ي عطف 1000 كيلومتر رسيد. سهم متروهاي تمام اتوماتيك در حال حاضر 7% از مجموع طول خطوط متروي راه‌اندازي شده‌ است. هرچند ممكن است در مقايسه با تاريخچه‌ي 150 ساله‌ي مترو، اين رقم عادلانه به نظر برسد، اما بايد در نظر داشت كه متروهاي تمام اتوماتيك (Grade of Automation 4) در دهه‌هاي 1980 و 1990 به شكوفايي رسيدند. 
طي سال‌هاي 2015 تا 2017 در 10 شهر از كشورهاي مختلف جهان 10 خط جديد مترو به صورت تمام اتوماتيك (FAO/GOA4) به طول 157 كيلومتر به بهره‌برداري رسيد كه با افزوده شدن 9 خط ديگر،  طول كلّي خطوط GOA4 به 274 كيلومتر مي‌رسد كه اين شامل 12% از مجموع زيرساخت‌هاي راه‌اندازي شده در سال‌هاي 2015 تا 2017 است.
اگر چين را به‌عنوان اولين كشوري كه خطوط متروي FAO را راه‌اندازي كرد و تاثير زيادي در افزايش آمار رشد اين خطوط دارد را در نظر نگيريم، آمار نشان مي‌دهد كه متروهاي  GOA4 32 درصد از كل متروهاي افتتاح شده در همان دوره را نشان مي‌دهند. با اين‌ كه چين راهكار متروي تمام خودكار را با جديت در پيش گرفته است، در سال‌هاي آتي، روند پيگيرانه متروهاي GOA4 در سطح جهاني تأييد خواهد شد. 

پيشرفت پروژه‌ها 

در 5 سال آينده، انتظار مي‌رود كه بيش از 200 خط جديد (معمولي و GOA4) و حتّي خطوط ديگر در برخي مناطق همچون منطقه جنوب آفريقا افتتاح شود.
گزارشات حاكي از آن است كه در تابستان 2018، حدود 5400 كيلومتر در مرحله ساخت يا آزمايش است و 1700 كيلومتر ديگر در مرحله‌ي پيشنهاد و طراحي است. 
نمودار زير توسعه‌ي زيرساخت متراكم مورد نظر و نيز روند كاري و منسجم متروهاي GOA4 در سطح جهان را طي 5 سال آتي نشان مي‌دهد. قرار است تا سال 2020، خطوط GOA4 در 16 شهر چين به بهره‌برداري برسد.



 

برآورد رشد ساليانه مترو (كيلومتر) 2015- 2020

 

● متروهاي معمولي (كيلومتر)                           ● متروهاي GOA4 (كيلومتر)                             ● درصد GOA4
◄ تخمين تكامل ساليانه‌ي طول زيرساخت مترو در هر سال 



شرح روش

 

اطلاعات اين سند برگرفته از پايگاه داده جمع‌آوري شده از سوي UITP و با استفاده از داده رسمي شركت و ديگر منابع معتبر (اداره‌ي آمار ملّي،‌ سازمان‌هاي ملّي و ....) به دست آمده‌است.
متروها، سيستم‌هاي ريل شهري با ظرفيت بالا مي‌باشند كه در مسيري اختصاصي و سريع در حال كار هستند. خطوط متروي موجود در آمار بالا با قطارهايي متشكّل از 2 واگن و مجموع ظرفيت حداقل 100 مسافر در هر واگن هستند. خطوط ريلي حومه شهر در اين آمار جايي ندارند و در آمار جداگانه‌اي قابل دسترس مي‌باشند. سيستم‌هايي كه براساس حمل‌و‌نقل ريل سبك، منوريل يا فناوري مغناطيسي شناور هستند اگر تمام معيارهاي موردنظر بالا را داشته ‌باشند، نيز مدنظر قرار گرفته‌اند.
سيستم‌هاي تعليقي شامل اين امر نمي‌باشد و تخمين زيرساخت براساس طرح‌هاي توسعه‌يافته از سوي اطلاعات پروژه‌هاي ريليUITP  است.
اين خلاصه‌ي آماري بر پايه‌ي گزارش كامل آمار مترو در سال 2018 است كه جزئيات و تحليل‌هاي بيشتر را در خود دارد. گزارش جامع همراه با اطلاعات كامل با درخواست از UITP در دسترس قرار مي‌گيرد.


منبع: سايت UITP، سپتامبر 2018
1397/7/16 9:20:39
printآمار بازديدكنندگان:19