هر رام قطار ناوگان تهران_كرج(خط پنج) مي تواند شامل حداكثر 10 واگن مياني دو طبقه و دو لكوموتيو برقي ابتدايي و انتهايي (Slave وMaster) باشد.( در حال حاضرشامل 9 واگن است)
  • وزن: 88t
  • تعداد محور: 4
  • بار محوري: 22t
  • تعداد تراكشن موتور: 4
  • قدرت هر تراكشن موتور: 800KW
  • قدرت كل لكوموتيو (پيوسته): 3200KW ( سيصد و شصت اسب بخار)
  • قدرت ترمز ديناميك : 2250KW
  • ولتاژ مصرفي: AC 25KV تك فاز
  • حداقل ولتاژ قابل استفاده: 19KV
  • حداكثر ولتاژ قابل استفاده: 27KV
  • فركانس نرمال: Hz50
  • ولتاژ كاري تراكشن موتور: DC 950V
  • ماكزيمم ولتاژ قابل استفاده تراكشن موتور: DC 1050V
  • حداكثر جريان مصرفي مجاز: A1000
  • ولتاژ باطري در زمان فعال بودن لكوموتيو: 110V
  • ولتاژ باطري در زمان خاموش بودن لكوموتيو: 90-94V
  • قطر چرخ نو: mm1250
  • قطر چرخ كاركرده: mm1200
  • حداكثر سرعت: Km/h140
  • تعداد دمنده ها: 9 دستگاه - Blower
  • طول: mm16300
  • عرض: mm3100
  • عرض لكوموتيو از دستگيره هاي كناري: mm3320
  • فاصله بين دو مركز كوپل: mm17516
  • ارتفاع سقف از روي ريل: mm4010
  • ارتفاع تجهيزات سقف از روي ريل: mm4630
  • ارتفاع كوپل از روي ريل: mm10±880
  • وزن هر واگن (بدون مسافر): 52t
  • تعداد محور: 4
  • بار محوري: 16.5t
  • قطر چرخ نو: 915mm
  • قطر چرخ كاركرده: 865mm
  • طول خط ترمز اضطراري در سرعت (Km/h120): 800m
  • طول خط ترمز اضطراري در سرعت (Km/h140): 1200m
  • طول: 25500mm
  • عرض: 3105mm
  • طول از دو سر كوپلرها: 26575mm
  • ارتفاع سقف از روي ريل(بدون مسافر): 4750mm
  • ارتفاع سطح درب هاي ورودي كناري از روي ريل: 1262mm
  • ارتفاع سطح راهرو هاي ورودي از روي ريل: 1333mm
  • ارتفاع كف واگن از روي ريل: 250mm
  • ارتفاع مركز كوپلر از روي ريل: 10mm±880
  • ارتفاع سطح طبقه بالا تا سقف: 2024mm
  • ارتفاع سطح طبقه وسط تا سقف: 2300mm
  • ارتفاع سطح طبقه پايين تا سقف: 2024mm
  • فاصله بين مراكز دو بوژي: 19200mm
  • فاصله بين مراكز دو درب ورودي: 19330mm
  • فاصله مركز دو چرخ بوژي: 2400mm
  • فاصله پشت تا پشت چرخ ها: 2mm+1360
  • حداقل قوس خط براي حركت يك واگن: 100m
  • حداقل قوس خط براي حركت هشت واگن: 145m
  • ظرفيت مسافر: 172نفر (در واگنهاي آبي) و 166نفر (در واگنهاي سبز)
هر رام قطار ناوگان تهران (خطوط يك ،دو، سه ، چهار، شش و هفت) شامل هفت واگن است كه كابين هاي راهبري در واگن هاي دو سر قطار قرار دارند و به آنها (Head وRear) در قطارهاي DC و (Master و Rear) در قطارهاي AC مي گويند.
  • ظرفيت:
    Car type Seated Total: include seating passengers
        M.L N.L O.L E.L
    Mc, Tc 40 124 180 234 310
    M 46 133 190 249 330
    Ms 46 124 180 234 310
    Whole train 310 895 1290 1683 2230
  • طراحي شده براي خط يك (آبي رنگ): Mc-M-Ms+Ms-M-M-Mc
  • طراحي شده براي خط دو (قرمز رنگ): Tc-M-Ms+Ms-M-M-Tc (واگن موتور دار با یک کابین راهبري:Mc, واگن موتور دار:M, واگن موتور دار با قابليت درايوينگ:Ms, واگن بدون موتور با یک کابین راهبري:Tc )
  • سرعت عبور از طریق پلت فرم: 50km/h
  • ولتاژ خط: DC 750V
  • حداکثر جریان خط هر قطار: £ 6300A
  • وزن خالص: خط يك(قطارهاي DC آبي رنگ) : مجموع وزن خالص یک قطار: £257t وزن خالص واگن موتوردارM: £36t وزن خالص واگن موتور دار با یک کابین راهبري Mc : £37.5t وزن خالص واگن موتور دار با قابليت درايوينگ Ms : £37t
    خط دو(قطارهاي DC قرمز رنگ) : وزن خالص یک قطار: £240t وزن خالص واگن بدون موتور با یک کابین راهبري Tc: £29t وزن خالص واگن موتور دار M : £36t وزن خالص واگن موتور دار با قابليت درايوينگ Ms : £37t
  • طول واگن با متعلقات: 19520mm
  • عرض واگن با متعلقات : 2640mm
  • حداكثر ارتفاع: 3600 mm
  • ارتفاع سقف از روي ريل: 3450mm
  • طول بدنه واگن: 19000mm
  • عرض بدنه واگن: 2600mm
  • ارتفاع كف واگن از روي ريل: 1100mm
  • ارتفاع كف كابين از روي ريل: 1125mm
  • ارتفاع آزاد داخل سالن (بالاترین محل): 2120mm
  • ارتفاع درب: 1830mm
  • فاصله بين مراكز دو بوژي: 12600 mm
  • قطر چرخ (جدید / فرسوده): 860/790mm
  • حداكثر سرعت: 80km/h
  • شروع شتاب در بارهای نرمال (4 تا 32 کیلومتر در ساعت): 0.9 m/s2
  • کاهش سرعت ترمز در حالت نرمال (حداکثر سرعت تا صفر): 1.0m/s2
  • حداکثر کاهش سرعت ترمز اضطراری بیشتر از: 1.2 m/s
  • سرعت متوسط تحت بار نرمال در خط 1: 37km/h
  • سرعت متوسط تحت بار نرمال در خط 2: 35km/h
  • حداکثر سرعت عبور بستر به بیش از: 50km/h
  • ارتفاع مركز كوپلر از روي ريل: 660mm
  • فاصله پشت تا پشت چرخ ها: 1360+2mm
  • ظرفيت قطار:
    Car type Seated Total (include seated passengers)
        M.L N.L O.L E.L
    Mc 38 124 180 234 310
    T 46 133 190 249 330
    M、Ma 46 133 190 249 330
    Whole train 306 913 1310 1713 2270
  • ترتيب نوع واگن ها : Mc*T*M*M*Ma*T*Mc (T: واگن بدون موتور M: واگن موتوردار , Ma: واگن موتوردارهمراه با كمپرسور هوا , Mc: واگن موتور دار با یک کابین راهبري)
  • وزن خالص:
    مجموع وزن خالص یک قطار: 257t
    وزن خالص واگن موتوردار M: 36t
    وزن خالص واگن موتور دار با یک کابین راهبري Mc : 37.5t
    وزن خالص واگن موتوردارهمراه با كمپرسور هوا Ma : 37t
  • طول واگن بدون متعلقات(Carbody): (T, M, Ma car: 19000mm Mc car: 19600mm)
  • طول واگن با متعلقات (car): (T, M, Ma car: 19520mm, Mc car: 20120mm)
  • طول قطار: 137840mm
  • عرض واگن با متعلقات (car): 2600mm
  • ارتفاع سقف از روي ريل: 3690mm
  • ارتفاع بالاترين نقطه از بدنه واگن از روي ريل: 3615mm
  • ارتفاع كف واگن از روي ريل: 1100mm
  • ارتفاع كف كابين از روي ريل: 1135mm
  • ارتفاع آزاد داخل سالن (بالاترین محل): 2100mm
  • قطر چرخ (جدید / نیمه فرسوده / فرسوده): 860/825/790mm
  • ارتفاع درب: 1850mm
  • عرض درب: 1300mm
  • فاصله بين مراكز دو بوژي: 12600 mm
  • حداكثر سرعت: 80km/h
  • شروع شتاب زیر بار نرمال (0 ~ 32 کیلومتر در ساعت): 1.0 m/s2
  • تسریع ترمز با بار نرمال (80 ~ 0 کیلومتر در ساعت): کمتر از 1.0m / s2
  • حداکثر كاهش ترمز اضطراری: 1.3 m/s2
  • حداکثر سرعت عبور بستر به بیش از: 50km/h
  • ظرفيت قطار:
    Car type Seated Tota: include seated passengers
        M.L N.L O.L E.L
    Mc 38 124 180 234 310
    T 46 133 190 249 330
    M、Ma 46 133 190 249 330
    Whole train 306 913 1310 1713 2270
  • ترتيب نوع واگن ها : Mc*T*M*M*Ma*T*Mc T: واگن بدون موتور , M: واگن موتوردار , Ma: واگن موتوردارهمراه با كمپرسور هوا , Mc: واگن موتور دار با یک کابین راهبري
  • وزن خالص:
    خط يك : مجموع وزن خالص یک قطار: ≤236.5x(1+3%)=243.595t , وزن خالص واگن موتوردار M: 34.562t , وزن خالص واگن موتور دار با یک کابین راهبري Mc : 35.302t , وزن خالص واگن موتوردارهمراه با كمپرسور هوا Ma: 34.961t , وزن خالص واگن بدون موتور T: 34.961t
  • طول واگن بدون متعلقات(Car body): T, M, Ma car: 19000mm Mc car: 19600mm
  • طول واگن با متعلقات (car): T, M, Ma car: 19520mm Mc car: 20120mm
  • طول قطار: 137840mm
  • عرض واگن با متعلقات (car): 2600mm
  • ارتفاع سقف از روي ريل: 3690mm
  • ارتفاع بالاترين نقطه از بدنه واگن از روي ريل: 3615mm
  • ارتفاع كف واگن از روي ريل: 1100mm
  • ارتفاع كف كابين از روي ريل: 1130mm
  • ارتفاع آزاد داخل سالن (بالاترین محل): 2100mm
  • قطر چرخ (جدید / نیمه فرسوده / فرسوده): 860/825/790mm
  • ارتفاع درب: 1850mm
  • عرض درب: 1300mm
  • فاصله بين مراكز دو بوژي: 12600 mm
  • حداكثر سرعت: 80km/h
  • شروع شتاب زیر بار نرمال (0 ~ 32 کیلومتر در ساعت): 1.0 m/s2
  • تسریع ترمز با بار نرمال (80 ~ 0 کیلومتر در ساعت): کمتر از 1.0m / s2
  • حداکثر كاهش ترمز اضطراری: 1.3 m/s2
  • حداکثر سرعت عبور بستر به بیش از: 50km/h

با توجه به توسعه خطوط بهره برداري در قطار هاي شهري و افزايش سرعت بهره برداري در سيستم حمل و نقل ريلي، پارامترهاي تاثير گذار در ايجاد يك سيستم ايمن در طول تمامي مسير از جمله قوس ها و سوزن ها اهميت بسزايي پيدا كرده است. لذا كنترل، برداشت و ثبت و تحليل مشكلات خط از اولويت هاي اصلي در سيستم نگهداري نوين ريلي به شمار مي رود. در اين راستا موارد فوق توسط بخش مهندسي خطوط، در اولويت كنترل و پايش قرار مي گيرد.

نگهداري و تعميرات از اهم فعاليت هاي اساسي در بهره برداري از خطوط ريلي است. به عبارتي ديگر مجموعه فعاليت هايي كه در جهت حفظ وضعيت و افزايش كيفيت خط در محدوده استانداردها و به منظور تامين ايمني و راحتي تردد وسايل نقليه صورت مي گيرد. از اين رو نگهداري و تعميرات بهينه نيازمند كنترل و پايش مستمر مي باشد تا بتوان موراد زير را بررسي نمود:

  • شناسايي خرابي ها و تشكيل بانك اطلاعاتي از كيفيت خطوط
  • ارزيابي خرابي ها و ريشه يابي علل خرابي
  • تحليل آماري خرابي

در جدول زير طبقه‌بندي فعاليت هاي اجرايي جهت نگهداري و تعميرات در خط ارائه شده است.

نوع فعاليت نام فعاليت
تست اندازه گيري پارامترهاي هندسي سوزن
اندازه گيري سايش ريل
اندازه‌گيري مشخصات هندسي خط شابلون
دستگاه اندازه‌گيري خط
بازرسي قطعات پابند
تراورس
عيوب ريل
پارامترهاي هندسي سوزن
شارژ گريس پمپ
نظافت و گردگيري نظافت مسير تونل و سوزن هاي خطوط
تنظيم آچاركشي و كنترل پابند
سرويس سوزن و قطعات آن
روغن‌زني سوزن و قطعات آن
قطعات پابند

همچنين مشخصات خطوط مترو تهران به تفكيك طول مسير و تعداد ايستگاهها ارائه شده است.

  • مشخصات خط 1 مترو تهران: خط يك مترو تهران به طول 36 كيلومتر و داراي 29 ايستگاه در طول مسير، پايانه فتح آباد و گمركات مي باشد. بستر خط در طول مسير از ايستگاه تجريش تا ايستگاه شوش اسلب و از ايستگاه شوش تا كهريزك بالاستي مي باشد.
  • مشخصات خط 2 مترو تهران: خط دو مترو تهران به طول 26 كيلومتر و داراي 22 ايستگاه در طول مسير، پايانه دردشت و پايانه صادقيه است. بستر خط در طول مسير اسلب مي باشد.
  • مشخصات خط 3 مترو تهران: خط سه مترو تهران به طول 35 كيلومتر و داراي 25 ايستگاه در طول مسير است. بستر خط در طول مسير اسلب مي باشد.
  • مشخصات خط 4 مترو تهران: خط چهار مترو تهران به طول 22 كيلومتر و داراي 19 ايستگاه در طول مسير خط اصلي است. اين خط داراي انشعاب به سمت فرودگاه مهرآباد با 2 ايستگاه است. اين خط داراي پايانه با نام كلاهدوز است. بستر خط در طول مسير اسلب مي باشد.
  • مشخصات خط 5 مترو تهران: خط پنج مترو تهران به طول 42 كيلومتر و داراي 11 ايستگاه در طول مسير اصلي است. خط داراي پايانه گلشهر مي باشد. بستر خط در طول مسير بالاستي مي باشد. در ادامه، خط 5 به خط هشتگرد متصل مي شود.
  • مشخصات خط 6 مترو تهران: خط شش مترو تهران به طول 17 كيلومتر است كه در حال حاضر از ايستگاه دولت آباد تا امام حسين (ع) افتتاح گرديده است و داراي 12 ايستگاه مي باشد. بستر خط در طول مسير زيرزميني مي باشد.
  • مشخصات خط 7 مترو تهران: خط هفت مترو تهران به طول 22 كيلومتر و داراي 16 ايستگاه در طول مسير، كه در حال حاضر از ايستگاه بسيج تا ميدان صنعت افتتاح گرديده است كه مسير آن 20.300 كيلومتر و داراي 16 ايستگاه به صورت اسلب ترك مي باشد. بستر خط در طول مسير زيرزميني مي باشد.
  • مشخصات خط فرودگاه امام خميني(ره): خط فرودگاه امام خميني (ره) به طول 30 كيلومتر مي باشد كه 2 ايستگاه آن تا كنون افتتاح گرديده است. بستر خط در طول مسير بالاستي مي باشد.
  • مشخصات خط فرودگاه مهرآباد: خط فرودگاه مهرآباد به طول 2 كيلومتر و داراي 3 ايستگاه است.
  • مشخصات خط هشتگرد: خط هشتگرد به طول 26 كيلومتر مي باشد كه 1 ايستگاه آن تا كنون افتتاح گرديده است. 

سيستم سيگنالينگ يك سيستم كنترل پروسه است كه بر روي سيستم ترافيك مسير و قطارها نظارت دائمي و پيوسته دارد و ايمني حركت را با توجه به اصول و قواعد معيني تضمين مي كند. با استفاده از سيستم سيگنالينگ مي‌توان به اهداف ذيل دسترسي پيدا كرد:

- افزايش ميزان تردد قطارها
- افزايش ضريب ايمني حركت قطارها در شرايط عادي و اضطراري
- رؤيت، مديريت و كنترل حركت قطارها از راه دور
- افزايش ميزان جابجايي مسافر بر ساعت و بر جهت

بخش‌هاي سيستم سيگنالينگ:

- سيستم اينترلاكينگ (Interlocking):
اصول و قوانين حاكم بر سيستم سيگنالينگ كه موجب حركت ايمن قطار مي‌شود را سيستم اينترلاكينگ مي‌گويند. اينترلاكينگ در حقيقت يك سيستم كنترل پروسه است كه به طور دائمي بر روي فرامين صادره از مراكز فرمان و نيز تجهيزات كنار خط نظارت و كنترل مي‌كند. سيستم‌هاي اينترلاكينگ به چهار گروه عمده تقسيم بندي مي‌شوند كه عبارتند از: اينترلاكينگ مكانيكي، اينترلاكينگ الكترومكانيكي، اينترلاكينگ رله‌اي و اينترلاكينگ كامپيوتري. در خط تهران-مهرشهر (خط 5) و نيز در پايانه‌هاي خطوط داخل شهري متروي تهران از سيستم اينترلاكينگ رله‌اي و در مابقي خطوط از سيستم اينترلاكينگ كامپيوتري استفاده شده است.

- مراكز كنترل و فرمان ترافيك: 
در خطوط مترو از مراكز كنترل و فرمان جهت كنترل و مديريت ترافيك و انرژي و ... استفاده مي‌شود. سيستم سيگنالينگ با مراكز كنترل ترافيك در ارتباط بوده و فرامين اين مراكز پيش از اجرا توسط سيستم اينترلاكينگ پردازش گرديده و در صورت مهيا بودن شرايط ايمن، تجهيزات كنار خط تغيير وضعيت مي‌دهند. اين مراكز به دو دسته عمده تقسيم مي‌شوند: مراكز كنترل ترافيك محلي (LC: Local Control) و مراكز كنترل ترافيك (CTC: Centralized Traffic Control)

- سيستم كنترل اتوماتيك قطار (ATC: Automatic Train Control):
اين سيستم وظيفه كنترل قطارها به صورت اتوماتيك را بر عهده دارد و با داشتن اين سيستم، ايمني حركت مطابق اطلاعات دريافتي از سيستم اينترلاكينگ تضمين مي‌گردد. سيستم كنترل اتوماتيك قطار علاوه بر ايجاد شرايط ايمن، در افزايش بهره‌وري و صرفه‌جويي در مصرف انرژي نيز نقش بسزايي را بر عهده دارد. سيستم كنترل اتوماتيك قطارها از سه بخش ذيل تشكيل گرديده است:
سيستم حفاظت اتوماتيك قطار (ATP: Automatic Train Protection) كه بر روي بسياري از پارامترهاي حركت از قبيل سرعت حركت قطار، وضعيت درب‌ها و ... نظارت دائمي دارد.
سيستم راهبري و هدايت اتوماتيك قطار (ATO: Automatic Train Operation) كه در خطوط حمل و نقل ريلي مدرن و جهت افزايش ميزان ظرفيت خط و صرفه‌جويي در مصرف انرژي استفاده مي‌گردد.
سيستم ارتباط قطار با تجهيزات كنار خط (TWC: Train to Wayside Communication)

- مدارات راه (Track Circuit): 
در سيستم راه‌آهن به خصوص راه‌آهن شهري (مترو)، براي رسيدن به اهدافي از قبيل رؤيت مكان قطارها در هر لحظه، كنترل قطار از لحاظ سرعت و امنيت در مكان‌هاي مختلف، تشخيص شكستگي ريل و امكان مسيرسازي آسان براي مركز فرمان، بايد مسير حركت را به قسمت‌هاي مجزا از يكديگر تقسيم نمود كه هر يك از ايت قسمت‌ها را يك مدار راه مي‌گويند. طول مدارات راه خطوط درون شهري متروي تهران بين 50 تا 350 متر مي‌باشد و در خط تهران-مهرشهر اين طول تا 1500 متر نيز مي‌رسد.

- ماشين سوزن (point machine): 
 از ماشين سوزن هاجهت تغيير مسيردر خطوط اصلي و پايانه هاي مترو استفاده مي گردد. در سيستم هاي حمل و نقل ريلي به تيغه هاي ريلي كه جهت انتقال قطار استفاده مي گردد، سوزن و به وسيله اي كه باعث جابجايي تيغه هاي ريل مي گردد ماشين سوزن (point machine)مي گويند.  ماشين هاي سوزن از لحاظ تكنولوژي به انواع دستي، مكانيكي و الكتريكي تقسيم بندي مي شوند. ماشين هاي سوزن الكتريكي نيز به دو گروه الكترو هيدروليكي (خط5 ) تقسيم مي شوند. 

سيگنال: 
در سيستم متروي تهران از دو گروه عمده سيگنال استفاده مي‌شود:

سيگنال‌هاي مسيري: از اين سيگنال‌ها جهت نمايش وضعيت سوزن استفاده مي‌شود و داراي نماهاي مختلف مي‌باشد. چراغ‌هاي سيگنال سه نما (مورد استفاده در خطوط اصلي متروي تهران) و چراغ‌هاي سيگنال دو نما (مورد استفاده در خطوط پايانه‌هاي متروي تهران) از اين نوع مي‌باشند.

سيگنال‌هاي اطلاع رساني: از اين سيگنال‌ها جهت اطلاع رساني به راهبر قطار مبني بر توقف بر روي سكوي ايستگاه مطابق جدول زماني استفاده مي‌شود كه به اين سيگنال‌ها Dwell Signal مي‌گويند.

- منابع تغذيه بدون وقفه (UPS):
با توجه به اهميت تجهيزات سيستم‌هاي كنترل و علائم در هدايت و كنترل سيستم‌هاي راه‌آهن و به خصوص راه‌آهن درون شهري (مترو) و براي جلوگيري از وقفه در فعاليت آن‌ها معمولاً تغذيه تجهيزات اين سيستم‌ها از طريق سيستم‌هاي تغذيه بدون وقفه (UPS) و از طريق پانل‌هاي توزيع انجام مي‌پذيرد. از UPS جهت به حداقل رساندن مشكلات استفاده از برق شهري مانند قطع تغذيه و افت لحظه‌اي ولتاژ و ... و حفاظت هر چه بيشتر سخت‌افزار (تجهيزات) و نرم‌افزارهاي مورد استفاده و همچنين اطلاعات موجود در شبكه‌ها استفاده مي‌شود.

تجهيزات برق در خطوط متروي تهران به دو گروه شبكه برق فشار قوي و شبكه توزيع برق تقسيم بندي مي‌شود:
    شبكه برق فشار قوي متروي تهران:
  • پست‌هاي برق اختصاصي 20/63 كيلوولت از نوع GIS، قدرت مورد نياز خطوط درون شهري متروي تهران را از پست‌هاي فشار قوي بالادستي شركت برق منطقه‌اي تهران اخذ و ضمن تبديل سطح ولتاژ به 20 كيلوولت، قدرت مورد نياز پست‌هاي تراكشن (RS) و توزيع (LPS) را از طريق شبكه كابلي 20 كيلوولت در تونل‌ها و ايستگاه‌هاي مترو توزيع مي‌نمايند. تامين قدرت مورد نياز قطارهاي خط 5 متروي تهران از طريق پست اختصاصي 230 كيلوولت بنيادرنگ مترو تامين و ضمن تبديل سطح ولتاژ به 25 كيلوولت، از طريق شبكه بالاسري OCS آن را براي مصرف قطارهاي خط 5 در مسير توزيع مي نمايد. همچنين به منظور ايجاد شرايط سوئيچينگ و جبران افت ولتاژ در مسير شبكه بالاسري خط 5، تعداد 3 پست اتوترانس و سوئيچينگ نيز در مسير خط 5 از صادقيه تا مهرشهر پيش بيني و نصب شده است. در شبكه برق فشار قوي مترو تهران، تامين قدرت مورد نياز از پست‌هاي فشار قوي بالادستي شركت برق منطقه‌اي تهران از طريق خطوط كابل زميني و خطوط انتقال هوائي فشار قوي در سطوح ولتاژي 230 و 63 كيلوولت است.
  • شبكه توزيع برق متروي تهران:
  • پست‌هاي يكسوساز (RS):قدرتمورد نياز قطارهاي خطوط درون شهري متروي تهران را از پست‌هاي فشار قوي 20/63 كيلوولت اخذ و پس از تبديل سطح ولتاژ دريافتي به 750 ولت DC، از طريق شبكه كابلي 750 ولت و نهايتا شبكه برق ريل سوم جهت مصرف ناوگان ريلي توزيع مي‌نمايد.همچنين در طول مسير پست‌هاي RICبراي ايزوله نمودن بخشي از مسير خط در مواقع لزوم طراحي و نصب شده اند. پست‌هاي توزيع (LPS):قدرتمورد نياز تاسيسات و روشنايي ايستگاه‌هاي متروي تهران را از پست‌هاي فشار قوي 20/63 كيلوولت اخذ و پس از تبديل سطح ولتاژ دريافتي به400 ولت، از طريق شبكه كابلي جهت مصارف تاسيساتي در ايستگاه‌هاي متروي تهران توزيع مي‌نمايد.
تجهيزات برق در خطوط متروي تهران به دو گروه شبكه برق فشار قوي و شبكه توزيع برق تقسيم بندي مي‌شود.

1- شبكه برق فشار قوي متروي تهران: 

پست‌هاي برق اختصاصي 20/63 كيلوولت از نوع GIS، قدرت مورد نياز خطوط درون شهري متروي تهران را از پست‌هاي فشار قوي بالادستي شركت برق منطقه‌اي تهران اخذ و ضمن تبديل سطح ولتاژ به 20 كيلوولت، قدرت مورد نياز پست‌هاي تراكشن (RS) و توزيع (LPS) را از طريق شبكه كابلي 20 كيلوولت در تونل‌ها و ايستگاه‌هاي مترو توزيع مي‌نمايند.
تامين قدرت مورد نياز قطارهاي خط 5 متروي تهران از طريق پست اختصاصي 230 كيلوولت بنيادرنگ مترو تامين و ضمن تبديل سطح ولتاژ به 25 كيلوولت، از طريق شبكه بالاسري OCS آن را براي مصرف قطارهاي خط 5 در مسير توزيع مي نمايد. همچنين به منظور ايجاد شرايط سوئيچينگ و جبران افت ولتاژ در مسير شبكه بالاسري خط 5، تعداد 3 پست اتوترانس و سوئيچينگ نيز در مسير خط 5 از صادقيه تا مهرشهر پيش بيني و نصب شده است.
در شبكه برق فشار قوي مترو تهران، تامين قدرت مورد نياز از پست‌هاي فشار قوي بالادستي شركت برق منطقه‌اي تهران از طريق خطوط كابل زميني و خطوط انتقال هوائي فشار قوي در سطوح ولتاژي 230 و 63 كيلوولت است.

2- شبكه توزيع برق متروي تهران: 

پست‌هاي يكسوساز (RS):قدرتمورد نياز قطارهاي خطوط درون شهري متروي تهران را از پست‌هاي فشار قوي 20/63 كيلوولت اخذ و پس از تبديل سطح ولتاژ دريافتي به 750 ولت DC، از طريق شبكه كابلي 750 ولت و نهايتا شبكه برق ريل سوم جهت مصرف ناوگان ريلي توزيع مي‌نمايد.همچنين در طول مسير پست‌هاي RICبراي ايزوله نمودن بخشي از مسير خط در مواقع لزوم طراحي و نصب شده اند.
پست‌هاي توزيع (LPS):قدرتمورد نياز تاسيسات و روشنايي ايستگاه‌هاي متروي تهران را از پست‌هاي فشار قوي 20/63 كيلوولت اخذ و پس از تبديل سطح ولتاژ دريافتي به400 ولت، از طريق شبكه كابلي جهت مصارف تاسيساتي در ايستگاه‌هاي متروي تهران توزيع مي‌نمايد.

تجهيزات مخابراتي منصوبه در كل خطوط متروي تهران از ساب سيستم هاي ذيل تشكيل شده است:


1-    تجهيزات نظارت تصويري
2-    تجهيزات انتقال
3-    تجهيزات اطلاع رساني
4-    تجهيزات تلفني
5-    تجهيزات بي سيم


تجهيزات نظارت تصويري: 

اين تجهيزات از دو بخش اصلي دوربين و سيستم ضبط تصاوير تشكيل شده است، دوربين هاي نصب شده در كليه ايستگاهها و اماكن مترو وظيفه تصوير برداري از كليه فضا ها را بر عهده دارند و بصورت 24 ساعته كار تصوير برداري از كليه اماكن را انجام ميدهند،  اين اطلاعات توسط تجهيزات ضبط تصاوير(DVR يا NVR) حدود يك ماه بر روي سيستم هاي حفاظتي ذخيره ميگردد. در واقع اين بخش به لحاظ حسايست بالايي كه دارد بصورت مستمر مورد پايش و كنترل قرار مي گيرد. در همين راستا بروزرساني و نوسازي تجهيزات مذكور بصورت مستمر در حال انجام مي باشد.

تجهيزات انتقال:

تجهيزات انتقال شبكه متروي تهران از چند سيستم  تشكيل شده است كه شامل تجهيزات انتقال PDH در خطوط 2،1  وتجهيزات SDH در خط 5 و همچنين تجهيزات OTN در ساير خطوط مي باشد كه وظيفه انتقال و ارسال اطلاعات مخابراتي و ساير اطلاعات اعم از ديتا هاي كنترل ترافيك، كنترل برق و.... را  از ايستگاههاي مختلف مترو به مركز كنترل فرمان و بالعكس را عهده دار هست.

تجهيزات اطلاع رساني:

اين تجهيزات شامل سه بخش مي باشد:
1 - تجهيزات پيج(PA)
اين بخش شامل بلندگوهاي نصب شده در نقاط مختلف ايستگاه ها از جمله سكو ها، سالن فروش بليط ، دسترسي ها و ساير فضا ها مي باشد وكنسول مركزي آن در اتاق كنترل جهت پيج و اطلاع رساني توسط همكاران مستقر در اتاق كنترل ايستگاهها جهت اطلاع رساني به موقع به مسافرين قرار گرفته است 

2 - تجهيزات ساعت(CLOCK)
شامل ساعتهاي ديجيتالي و عقربه اي است كه بر روي سكو ها و سالن فروش بليط و ساير فضاها جهت اطلاع مساقرين از زمان ، نصب شده است

3 - تجهيزات نمايش موقعيت قطارها بر روي سكو ها(PIS)
اين تجهيزات بر روي سكو هاي ايستگاهها نصب شده است و وظيفه آن نمايش  موقعيت قطار ها  در محدوده همان ايستگاه و ايستگاه هاي اطراف ميباشد.

تجهيزات تلفني:

تجهيزات تلفني شامل چندين مركز تلفني مي باشد كه در برخي پايانه ها و ساختمان مركز فرمان نصب شده است  كه در حال حاضر حدود 10000 مشترك داخلي را ساپورت مي كند
و از طريق لينك هاي E1 به مخابرات شهري وصل شده و امكان ارتباط با تلفن همراه و شماره هاي خارج از شبكه مترو را برقرار ميكند.
از جمله خدمات ارائه شده توسط اين بخش تجهيزات مي توان به برقراري ارتباطات تلفني داخلي پرسنل، ارتباط با خطوط شهري، ارتباط با خطوط موبايل را بر شمرد. راه اندازي سامانه راهنماي تلفن همكاران و مركز پاسخگويي 24 ساعته اپراتور هاي مركز تلفن 4000  

تجهيزات بي سيم:

تجهيزات شبكه  بي سيم ترانك ديجيتال تترا در شبكه مترو تهران از چند بخش ذيل تشكيل شده است:
 (NMS) سيستم مديريت ورکوردينگ شبکه
 (SCN) تجهيزات کنترل ومرکز سوئيچينگ شبکه
 (BS) ايستگاه پايه 
 Fixed Station (FS) ايستگاه ثابت 

NMS -1  (مديريت شبکه)
مديريت شبکه به منظور کنترل کل شبکه طراحي شده و با توجه به قابليتها شبکه ترانک مورد نظر فعال يا غير فعال نمودن مشترکين، تعريف شماره هويت براي مشترکين، رؤيت وضعيت مشترکين وتعريف پارامترها براي مشترکين را بر عهده دارد. همچنين بررسي و ثبت آمارهاي ترافيک شبکه و جمع آوري ونمايش اطلاعات مربوط به کارائي شبکه نيز توسط مديريت شبکه انجام ميشود. رؤيت وضعيت تجهيزات و تشخيص نوع اشکال و کنار گذاشتن تجهيزات معيوب و غيره از ديگر وظايف مديريت شبکه ميباشد.
(SCN) -2 تجهيزات کنترل و سوئيچينگ شبكه
وظيفه سوئيچ کردن و برقراري ارتباط بين قسمتهاي مختلف سيستم را برعهده دارد. کنترل بيسها، ارتباط با ديسپاچر و ساير SCNها و شبكه هاي تترا و ارتباط با Gateway نيز بر عهده SCN مي باشد
بطور کلي در مراکز سوئيچ اسکن قابليتهاي زير پيشبيني شده است:
•    برقراري ارتباط 
•    تشخيص حجم ترافيک و هدايت آن به مراکز سوئيچ ديگر 
•    کنترل تماسهاي صوتي بين سايتهاي متصل به سوئيچ
•    کنترل تماسهاي صوتي بين سوئيچها
•    انتقال تماسهاي هنگام تردد يک مشترک از سلولي به سلول ديگر 
•    ارتباط با ديسپاچرها 
•    مديريت برحرکت مشترکين در سطح شبکه 
•    توزيع کليدهاي شناسائي و رمز سايتها و سوئيچها 
•    شناسائي مبدأ و مقصد تماسها
 (BS)-3 ايستگاه پايه: 
اين ايستگاه قسمتي از شبکه است که ارتباط هوائي در منطقه تحت پوشش خود که به عنوان يک سلول شناخته شده را برقرار مي كند. BS  از دو المان اساسي تشکيل شده است، تجهيزات راديويي و تجهيزات كنترل ترانكينگ 
4- Fixed Station (FS) ايستگاه ثابت: 
ترمينالهاي راديويي ثابتي هستند که دريک رک يا ميز ثابت شده اند که شکل آنها مانند ترمينالهاي خودرويي ميباشد. علاوه بر مرکز کنترل اصلي، ميتوان يک شبکه تترا را بصورت محلي نيز مديريت نمود که اين مديريت محدود مي باشد.
ساير تجهيزات بكار رفته در شبكه بي سيم تترا در مترو عبارت است از :
•    بي سيم هاي دستي و قطاري
•    Repeater ( تكرار كننده)
•    Leaky cable (كابل نشتي )

 

واحد تاسيسات دربرگيرنده كليه تجهيزات تاسيساتي مستقر در اماكن مترو از جمله پله هاي برقي، آسانسورها، تجهيزات برقي و روشنايي، سيستم هاي سرمايش و گرمايش، سيستم هاي اعلام و اطفاء حريق، تهويه و... مي باشد. مطابق با آخرين آمار، تعداد كل پله هاي برقي منصوبه در ايستگاههاي مترو حدود 855 دستگاه كه از اين تعداد 841 عدد در حال بهره برداري مي باشد و تعداد آسانسورهاي منصوبه حدود 143دستگاه گزارش شده است كه از اين تعداد، بيشترين پله برقي در خط 3 و بيشترين تعداد آسانسور در خط 1 نصب گرديده اند.

از اهم فعاليت هاي اين واحد مي توان به موارد ذيل اشاره نمود:

  • - تهيه و ارسال گزارش عملكرد واحد برنامه ريزي و كنترل نت تاسيسات
  • - پيگيري و تجميع آمار قطعات مصرفي پله برقي ها به صورت هفتگي
  • - نظارت بر عملكرد تجهيزات و پيمانكاران
  • - رسيدگي به درخواست ها و شكايات مسافران درخصوص تجهيزات تاسيساتي
  • - بررسي صحت عملكرد تجهيزات از قبيل پله هاي برقي، سيستم روشنايي و ...